Kemoterapi ilaçları neden yan etiklere neden olur?

Kanser hücreleri hızlı bölünür, bu nedenle kemoterapi ilaçları, hızlı bölünen hücreleri öldürmeyi hedefler. Bu ilaçlar vücudumuzda sağlıklı ve normal olan bölünme hızı yüksek olan hücreleri etkileyebilir. Bu sağlıklı ve doğası itibariye hızlı bölünme hızına sahip hücreler, kemoterapiden en çok etkilenen hücrelerdir.

-Kemik iliğindeki kan hücreleri

-Saç folikülleri

-Ağız, sindirim sistemi mukozası ve üreme sisteminde bulunan epitel hücreleri vücudumuzda bölünme hızı en yüksek hücrelerdir. Bu sebeple hızlı bölünen hücreleri hedef alan kemoterapilerde bu sistemler ile ilgili bulgular hızlı gelişir ve kendini daha çok belli eder.

-Kemik iliğindeki kan hücrelerinin üretiminde azalmaya bağlı, anemi (kansızlık) trombositopeni (kan pulcuklarının azalması) nötropeni (enfeksiyonlar ile savaşan beyaz kan hücrelerinin azalması) görülebilir.

Anemi kendini solukluk, halsizlik ve hızlı yorulma şeklinde belli eder. Bununla birlikçe çeşitli kemoterapi ilaçları ve kanser hastalığının kendisi kansızlık durumu gelişmeden de halsizlik ve yorgunluğa neden olabilir.

Trombositopeni denilen kan pulcuklarının azalması; diş eti ve burun kanamaları, vucutta kendiliğinden gelişen morluklar, kanamanın zor durması şeklinde bulgular verebilir.

Nötropeni, enfeksiyonlar ile savaşan özel bir kan hücresi olan nötrofillerin azalmasına bağlı olarak, vücudun enfeksiyonlara daha açık olmasına neden olur. Nötropenisi olan hastalar her hangi bir enfeksiyon bulgusu açısından çok yakın takip edilir. Pişmiş yiyeceklerden oluşan nötropeni diyeti denilen özel bir beslenme biçimi uygulanır.

Doktorlar, kanser hücrelerini öldürmeyi hedef alırken, ilaçların çalışma mekanizması nedeni ile sağlıklı hücreleri de etkileyen klasik kemoterapi ilaçlarını kullanırken, özel doz ayarlamaları ve protokoller planlarlar ve benzer yan etkileri olan ilaçları birlikte kullanmaktan kaçınırlar.

Standart kemoterapinin yaptığı bu yan etkilere hedefe yönelik kemoterapide sıklıkla rastlanmaz. Hedefe yönelik kemoterapide ilaçlar doğrudan kanser hücrelerindeki proteinlerle bağlanırlar, böylelikle standart kemoterapi ****ilaçlarının aksine sağlıklı hücreleri etkilemeden sadece kanser hücrelerini öldürür. Ancak hedefe yönelik tedavilerin çoğu deneyseldir, geliştirilme aşamasındadır ve diğer tedavi yöntemleri ile kullanılmaktadır.